Hơn 22 triệu m3 cát chưa xác định được nguồn cung
Trong bối cảnh hàng loạt công trình giao thông trọng điểm đang bước vào giai đoạn tăng tốc, nhu cầu về cát, đất đắp và đá xây dựng tăng mạnh, trở thành yếu tố quan trọng để bảo đảm tiến độ thi công.
Báo cáo Chính phủ về tình hình triển khai các công trình, dự án quan trọng quốc gia, trọng điểm ngành giao thông, Bộ Xây dựng cho biết, trong bối cảnh nhiều dự án được triển khai đồng loạt, nhu cầu vật liệu xây dựng tăng rất lớn.
Mặc dù các dự án được áp dụng cơ chế đặc thù trong cấp phép và khai thác khoáng sản làm vật liệu xây dựng thông thường, các địa phương đã nỗ lực phối hợp giải quyết các khó khăn vướng mắc nhưng nhiều dự án vẫn chưa bảo đảm được nguồn cung vật liệu, ảnh hưởng đến tiến độ thi công.
Thống kê của Bộ Xây dựng cho thấy, hiện có hơn 22 triệu m3 cát chưa xác định được nguồn trên tổng nhu cầu gần 45 triệu m3, thuộc 7 dự án/dự án thành phần trong danh mục công trình, dự án quan trọng quốc gia, trọng điểm.
Các dự án đang thiếu nguồn cát gồm: dự án thành phần 2, 3, 4 cao tốc Châu Đốc - Cần Thơ - Sóc Trăng; dự án mở rộng cao tốc TP.HCM - Trung Lương - Mỹ Thuận; dự án Vành đai 4 vùng Thủ đô Hà Nội; dự án Vành đai 4 TP.HCM đoạn qua Tây Ninh.
Ngoài ra, vật liệu đất đắp hiện cũng còn khoảng 0,6 triệu m3 chưa xác định được nguồn để phục vụ thi công dự án Vành đai 4 vùng Thủ đô Hà Nội.
Loạt cao tốc phía Nam thiếu hơn 7 triệu m3 đá
Đối với vật liệu đá, hiện có hơn 7 triệu m3 chưa xác định được nguồn trên tổng nhu cầu gần 13 triệu m3. Khối lượng đá còn thiếu thuộc 9 dự án/dự án thành phần, gồm: cao tốc đoạn Cần Thơ - Cà Mau; dự án thành phần 1, 2 cao tốc Cao Lãnh - An Hữu; dự án thành phần 1, 2, 3, 4 cao tốc Châu Đốc - Cần Thơ - Sóc Trăng; dự án cao tốc Mỹ An - Cao Lãnh; dự án mở rộng cao tốc TP.HCM - Trung Lương - Mỹ Thuận.
Đặc biệt, đối với các dự án khu vực phía Nam, các địa phương có mỏ cát như An Giang, Vĩnh Long, Đồng Tháp, Cần Thơ đã cấp phép, mở thêm các mỏ mới, nâng công suất các mỏ đang khai thác để cung ứng cho các dự án. Tuy nhiên, nguồn cung hiện vẫn chưa đáp ứng được nhu cầu thi công.
Loạt cao tốc phía Nam thiếu hơn 7 triệu m3 đá
Bộ Xây dựng cho biết, nguồn vật liệu đá bảo đảm chất lượng hiện chủ yếu tập trung tại một số địa phương như An Giang, TP.HCM, Đồng Nai. Về trữ lượng, các địa phương này cơ bản có thể đáp ứng nhu cầu, nhưng công suất khai thác không đáp ứng yêu cầu.
Hiện nay, nguồn vật liệu tại các địa phương đã được phân bổ cho từng dự án trọng điểm trên địa bàn như sân bay Long Thành, Vành đai 3 TP.HCM và các dự án cấp thiết của địa phương phục vụ Hội nghị cấp cao APEC 2027.
Trong khi đó, các dự án còn lại (không được phân bổ) hầu như không có nguồn vật liệu đá để tổ chức thi công, tiềm ẩn nguy cơ kéo dài tiến độ.
Kiến nghị nâng công suất mỏ, kiểm soát giá vật liệu
Để đáp ứng kế hoạch đưa các dự án về đích, Bộ Xây dựng kiến nghị cấp có thẩm quyền chỉ đạo các địa phương căn cứ nhu cầu sử dụng vật liệu, chủ động triển khai thủ tục cấp phép khai thác, nâng công suất các mỏ đang khai thác để cung cấp cho các dự án.
Đối với các địa phương không có mỏ vật liệu xây dựng thông thường, Bộ Xây dựng đề nghị chủ động làm việc với các địa phương có mỏ để triển khai thủ tục cấp mỏ, đồng thời xây dựng chính sách hỗ trợ, khuyến khích doanh nghiệp tham gia hình thành chuỗi cung ứng vật liệu ổn định.
Việc bảo đảm nguồn vật liệu xây dựng được xem là yêu cầu cấp bách trong bối cảnh hàng loạt dự án hạ tầng trọng điểm đang bước vào giai đoạn thi công cao điểm.
Bên cạnh đó, Bộ Xây dựng cũng đề nghị các địa phương chỉ đạo cơ quan liên quan ban hành thông báo giá vật liệu, chỉ số giá xây dựng trên địa bàn theo đúng quy định, bảo đảm phù hợp với mặt bằng giá thị trường.
Đồng thời, cần tăng cường quản lý giá bán đầu ra, không để doanh nghiệp thao túng giá, gây ảnh hưởng đến chi phí đầu tư và tiến độ triển khai các dự án trọng điểm.
Thiên An
