Đến nay, tỉnh Nam Định đã có ba sản phẩm được Bộ Nông nghiệp và Môi trường công nhận đạt chuẩn OCOP 5 sao cấp quốc gia. Đó là sản phẩm du lịch cộng đồng Ecohost Hải Hậu của Chi nhánh Hải Hậu - Công ty Cổ phần Tư vấn và Đầu tư ECOHOST; cùng hai sản phẩm gạo chất lượng cao gồm Gạo sinh thái ruộng rươi và Gạo sạch chất lượng cao Toàn Xuân 999 của Công ty TNHH Toàn Xuân.
Mặc dù số lượng chưa nhiều so với một số địa phương khác, nhưng những sản phẩm OCOP 5 sao của Nam Định lại thể hiện rõ xu hướng phát triển mới của nông nghiệp hiện đại và kinh tế nông thôn bền vững.
Nam Định và hướng đi khác biệt trong phát triển OCOP
Trong bức tranh OCOP của cả nước, Nam Định không lựa chọn chạy theo số lượng mà tập trung vào chiều sâu và chất lượng sản phẩm.
Thay vì khai thác những lợi thế truyền thống đơn thuần, tỉnh đang hướng tới các mô hình phát triển gắn với nông nghiệp hữu cơ, kinh tế tuần hoàn, bảo vệ môi trường và du lịch trải nghiệm.
Đây cũng là xu hướng được nhiều quốc gia trên thế giới lựa chọn nhằm nâng cao giá trị gia tăng cho nông sản và khai thác hiệu quả tài nguyên bản địa.
Ba sản phẩm OCOP 5 sao hiện nay của Nam Định chính là minh chứng rõ nét cho định hướng đó.
Ecohost Hải Hậu – Mô hình du lịch cộng đồng mang hơi thở nông thôn mới
Trong danh sách sản phẩm OCOP 5 sao của Nam Định, Ecohost Hải Hậu là sản phẩm thuộc nhóm dịch vụ du lịch cộng đồng đầu tiên được công nhận theo Quyết định số 377/QĐ-BNN-VPĐP ngày 17/01/2025.
Đây không chỉ là một sản phẩm du lịch đơn thuần mà còn là mô hình khai thác giá trị văn hóa, lịch sử và cảnh quan nông thôn theo hướng bền vững.
Hải Hậu vốn được biết đến là một trong những địa phương đi đầu cả nước trong xây dựng nông thôn mới. Những tuyến đường xanh sạch đẹp, các xóm đạo yên bình, hệ thống nhà thờ cổ kính cùng đời sống văn hóa cộng đồng đặc sắc đã tạo nên những nét riêng hiếm có.
Từ nền tảng đó, Ecohost Hải Hậu đã phát triển các sản phẩm du lịch trải nghiệm gắn với đời sống người dân địa phương.
Du khách khi đến đây không chỉ được tham quan cảnh quan vùng quê ven biển mà còn có cơ hội tìm hiểu văn hóa truyền thống, thưởng thức ẩm thực địa phương, trải nghiệm sản xuất nông nghiệp và hòa mình vào nhịp sống bình dị của miền quê đồng bằng Bắc Bộ.
Điểm đặc biệt của mô hình này nằm ở chỗ người dân địa phương chính là chủ thể tham gia vào chuỗi dịch vụ du lịch, từ lưu trú, ẩm thực đến hướng dẫn trải nghiệm.
Điều đó không chỉ tạo sinh kế mới cho cộng đồng mà còn góp phần bảo tồn những giá trị văn hóa truyền thống đang đứng trước nguy cơ mai một.
Việc Ecohost Hải Hậu được công nhận OCOP 5 sao cho thấy du lịch cộng đồng hoàn toàn có thể trở thành một ngành kinh tế quan trọng của nông thôn khi được tổ chức bài bản và khai thác đúng hướng.
Gạo sinh thái ruộng rươi – Câu chuyện của nền nông nghiệp thuận tự nhiên
Nếu Ecohost Hải Hậu là đại diện cho nhóm dịch vụ du lịch thì Gạo sinh thái ruộng rươi lại là hình mẫu tiêu biểu của nông nghiệp xanh.
Sản phẩm của Công ty TNHH Toàn Xuân được công nhận OCOP 5 sao theo Quyết định số 2361/QĐ-BNNMT ngày 26/6/2025.
Điều làm nên sự khác biệt của sản phẩm này không chỉ nằm ở chất lượng hạt gạo mà còn ở phương thức sản xuất đặc biệt.
Ruộng rươi là hệ sinh thái tự nhiên rất nhạy cảm với môi trường. Loài rươi chỉ sinh trưởng ở những vùng đất và nguồn nước trong lành, không bị ô nhiễm bởi hóa chất.
Chính vì vậy, để duy trì sự phát triển của rươi, người nông dân phải hạn chế tối đa việc sử dụng thuốc bảo vệ thực vật và phân bón hóa học.
Nhờ đó, những cánh đồng lúa kết hợp nuôi rươi hình thành nên một hệ sinh thái cân bằng, nơi cây lúa phát triển theo hướng tự nhiên và thân thiện với môi trường.
Hạt gạo thu hoạch từ những cánh đồng này có chất lượng vượt trội, hương thơm đặc trưng và độ dẻo tự nhiên.
Quan trọng hơn, sản phẩm mang theo câu chuyện về một nền nông nghiệp bền vững, nơi con người biết khai thác tài nguyên thiên nhiên một cách hài hòa thay vì tác động quá mức.
Trong bối cảnh người tiêu dùng ngày càng quan tâm đến thực phẩm an toàn và nguồn gốc sản phẩm, gạo sinh thái ruộng rươi đang mở ra nhiều cơ hội phát triển lớn.
Gạo sạch chất lượng cao Toàn Xuân 999 – Khẳng định thương hiệu gạo Nam Định
Cùng được công nhận OCOP 5 sao theo Quyết định số 2361/QĐ-BNNMT ngày 26/6/2025, sản phẩm Gạo sạch chất lượng cao Toàn Xuân 999 tiếp tục khẳng định vị thế của ngành lúa gạo Nam Định.
Từ lâu, Nam Định được coi là một trong những vựa lúa lớn của khu vực đồng bằng sông Hồng. Tuy nhiên, thay vì chỉ tập trung vào sản lượng, nhiều doanh nghiệp tại địa phương đã lựa chọn hướng đi mới là nâng cao chất lượng và xây dựng thương hiệu.
Toàn Xuân 999 là kết quả của quá trình đầu tư đồng bộ từ khâu giống, canh tác, thu hoạch đến chế biến và đóng gói.
Những cánh đồng nguyên liệu được quản lý chặt chẽ, áp dụng các quy trình sản xuất an toàn nhằm tạo ra sản phẩm đạt tiêu chuẩn cao nhất.
Hạt gạo có màu trắng sáng, cơm dẻo, vị ngọt tự nhiên và giữ được độ mềm sau khi nấu.
Không chỉ đáp ứng nhu cầu tiêu dùng trong nước, sản phẩm còn hướng tới các thị trường xuất khẩu với yêu cầu ngày càng khắt khe về chất lượng và truy xuất nguồn gốc.
OCOP 5 sao – Thước đo của chất lượng và sự đổi mới
Để đạt được chứng nhận OCOP 5 sao quốc gia, sản phẩm phải trải qua quá trình đánh giá nghiêm ngặt từ cấp tỉnh đến cấp Trung ương.
Các tiêu chí không chỉ dừng ở chất lượng sản phẩm mà còn bao gồm câu chuyện sản phẩm, khả năng thương mại hóa, yếu tố cộng đồng, khả năng mở rộng thị trường và tiềm năng xuất khẩu.
Với Nam Định, ba sản phẩm OCOP 5 sao hiện nay đều phản ánh những xu hướng phát triển hiện đại của kinh tế nông thôn.
Đó là phát triển du lịch gắn với cộng đồng, phát triển nông nghiệp sinh thái, nông nghiệp sạch và nâng cao giá trị gia tăng cho sản phẩm địa phương.
Đây cũng là hướng đi phù hợp với mục tiêu xây dựng nền nông nghiệp xanh, tuần hoàn và bền vững mà Việt Nam đang theo đuổi.
Tạo động lực cho phát triển kinh tế nông thôn
Không chỉ mang lại lợi ích cho doanh nghiệp, các sản phẩm OCOP 5 sao còn góp phần nâng cao thu nhập cho người dân địa phương.
Thông qua liên kết sản xuất, nhiều hộ nông dân đã từng bước thay đổi tư duy, chuyển từ sản xuất nhỏ lẻ sang sản xuất hàng hóa chất lượng cao.
Người dân tham gia trực tiếp vào chuỗi giá trị, từ sản xuất nguyên liệu đến cung cấp dịch vụ, qua đó tạo thêm việc làm và nâng cao đời sống.
Đối với lĩnh vực du lịch cộng đồng, việc phát triển Ecohost Hải Hậu còn góp phần giữ gìn bản sắc văn hóa, bảo tồn kiến trúc truyền thống và phát huy giá trị của nông thôn mới kiểu mẫu.
Khẳng định vị thế mới của Nam Định trên bản đồ OCOP Việt Nam
Mặc dù chưa phải địa phương có nhiều sản phẩm OCOP 5 sao nhất cả nước, nhưng những sản phẩm tiêu biểu của Nam Định lại mang ý nghĩa đặc biệt.
Đó là minh chứng cho tư duy phát triển dựa trên chất lượng, giá trị bền vững và sự hài hòa với thiên nhiên.
Từ những cánh đồng lúa sinh thái, những vùng quê nông thôn mới kiểu mẫu đến các sản phẩm gạo sạch chất lượng cao, Nam Định đang từng bước xây dựng hình ảnh một nền nông nghiệp hiện đại nhưng vẫn giữ được bản sắc truyền thống.
Ba sản phẩm OCOP 5 sao hôm nay không chỉ là niềm tự hào của các doanh nghiệp và người dân địa phương mà còn là đại diện cho một hướng đi mới của kinh tế nông thôn Việt Nam.
Trên hành trình phát triển bền vững, những sản phẩm ấy đang góp phần đưa thương hiệu Nam Định đến gần hơn với người tiêu dùng trong nước và quốc tế, đồng thời khẳng định vị thế của vùng đất Thành Nam trong bức tranh OCOP quốc gia./.
