Gìn giữ “vàng xanh” giữa mây núi Hoàng Su Phì
Khi những tia nắng đầu tiên len qua các dãy núi trùng điệp của Hoàng Su Phì, cũng là lúc người Dao đỏ ở thôn Phìn Hồ bắt đầu hành trình lên núi hái chè. Trên những sườn núi quanh năm mây phủ, hàng nghìn cây chè Shan tuyết cổ thụ vẫn bền bỉ sinh trưởng, có cây tuổi đời lên tới hàng trăm năm.
Từ bao đời nay, cây chè đã gắn bó với đời sống của đồng bào nơi đây. Tuy nhiên, trước kia giá trị kinh tế từ chè Shan tuyết chưa tương xứng với tiềm năng. Sản phẩm chủ yếu được bán thô, đầu ra thiếu ổn định, thu nhập của người dân còn nhiều khó khăn.
Sự ra đời của Hợp tác xã Chế biến chè Phìn Hồ đã mở ra hướng đi mới. Từ việc tổ chức lại sản xuất, liên kết người dân và đầu tư chế biến, hợp tác xã từng bước biến nguồn tài nguyên bản địa thành sản phẩm hàng hóa có giá trị cao.
Xây dựng chuỗi giá trị từ vùng nguyên liệu đến sản phẩm OCOP 5 sao
Điểm nổi bật của Hợp tác xã Chế biến chè Phìn Hồ là tư duy phát triển theo chuỗi giá trị thay vì chỉ tập trung vào sản xuất nguyên liệu.
Hợp tác xã liên kết với các hộ dân trong vùng để xây dựng vùng nguyên liệu chè Shan tuyết ổn định, hướng dẫn kỹ thuật chăm sóc, thu hái và bảo quản nguyên liệu theo quy trình nghiêm ngặt. Nhờ đó, chất lượng chè được kiểm soát đồng đều ngay từ khâu đầu vào.
Từ những búp chè non phủ lớp lông trắng đặc trưng, hợp tác xã đầu tư chế biến thành nhiều dòng sản phẩm có giá trị gia tăng cao như trà xanh, hồng trà, bạch trà, trà vàng và các dòng trà đặc sản phục vụ phân khúc khách hàng cao cấp.
Việc đầu tư máy móc, thiết bị hiện đại kết hợp với kinh nghiệm chế biến truyền thống của người Dao đỏ đã giúp sản phẩm giữ được hương vị đặc trưng của chè Shan tuyết Hoàng Su Phì, đồng thời đáp ứng các yêu cầu ngày càng khắt khe của thị trường.
Khi bản sắc văn hóa trở thành lợi thế cạnh tranh
Khác với nhiều sản phẩm chè trên thị trường, trà Phìn Hồ không chỉ được bán bằng chất lượng mà còn bằng câu chuyện văn hóa phía sau mỗi sản phẩm.
Từ vùng nguyên liệu nằm giữa những thửa ruộng bậc thang nổi tiếng của Hoàng Su Phì, đến những người Dao đỏ vẫn gìn giữ kỹ thuật làm trà truyền thống qua nhiều thế hệ, tất cả đã tạo nên bản sắc riêng cho thương hiệu chè Phìn Hồ.
Trong bối cảnh người tiêu dùng ngày càng quan tâm đến nguồn gốc sản phẩm, yếu tố văn hóa và câu chuyện bản địa đang trở thành lợi thế cạnh tranh quan trọng. Đây cũng là hướng đi giúp sản phẩm chè Shan tuyết của Phìn Hồ tạo được dấu ấn trên thị trường.
OCOP 5 sao – bước ngoặt khẳng định chất lượng
Nỗ lực nâng cao chất lượng sản phẩm đã được ghi nhận khi các sản phẩm của Hợp tác xã Chế biến chè Phìn Hồ được công nhận OCOP 5 sao cấp quốc gia.
Danh hiệu này không chỉ khẳng định chất lượng sản phẩm mà còn là minh chứng cho hiệu quả của mô hình liên kết sản xuất, chế biến và xây dựng thương hiệu tại địa phương.
Thông qua các chương trình xúc tiến thương mại, hội chợ và hoạt động quảng bá, sản phẩm trà Phìn Hồ ngày càng được nhiều người tiêu dùng biết đến, góp phần nâng cao giá trị cho chè Shan tuyết Hà Giang.
Động lực phát triển kinh tế nông thôn vùng cao
Không chỉ tạo ra sản phẩm chất lượng, Hợp tác xã Chế biến chè Phìn Hồ còn đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy phát triển kinh tế địa phương.
Thông qua hoạt động thu mua nguyên liệu ổn định, tạo việc làm trong khâu chế biến và thương mại, hợp tác xã đã góp phần nâng cao thu nhập cho nhiều hộ dân vùng cao. Từ những búp chè mọc trên núi đá, người dân đã có thêm cơ hội phát triển kinh tế ngay trên chính mảnh đất quê hương mình.
Mô hình của Phìn Hồ cho thấy, khi giá trị bản địa được khai thác đúng hướng, kết hợp với tư duy sản xuất hiện đại và xây dựng thương hiệu bài bản, những sản phẩm nông nghiệp vùng cao hoàn toàn có thể tạo dựng chỗ đứng vững chắc trên thị trường.
Từ đặc sản địa phương đến khát vọng vươn xa
Trong chiến lược phát triển nông nghiệp gắn với xây dựng nông thôn mới, những mô hình như Hợp tác xã Chế biến chè Phìn Hồ đang cho thấy vai trò quan trọng của kinh tế tập thể trong việc nâng cao giá trị nông sản địa phương.
Từ những cây chè Shan tuyết cổ thụ giữa đại ngàn Hoàng Su Phì, một chuỗi giá trị đang từng bước được hình thành và phát triển. Đó không chỉ là hành trình làm ra những sản phẩm trà chất lượng cao, mà còn là hành trình gìn giữ bản sắc văn hóa, tạo sinh kế bền vững cho người dân và góp phần khẳng định vị thế của nông sản Việt Nam trên thị trường.
