Khi nông sản cần nhiều hơn một mùa vụ bội thu
Việt Nam là quốc gia có thế mạnh về nông nghiệp với nhiều sản phẩm đặc trưng trải dài từ miền núi đến đồng bằng. Tuy nhiên, trong nhiều năm, không ít loại nông sản vẫn chủ yếu được tiêu thụ dưới dạng nguyên liệu thô, giá trị gia tăng thấp và phụ thuộc nhiều vào biến động thị trường.
Thực tế cho thấy, giá trị lớn nhất của nông sản không chỉ nằm ở khâu sản xuất mà còn ở chế biến, bảo quản, xây dựng thương hiệu và tổ chức thị trường. Đây cũng là lý do vai trò của doanh nghiệp và hợp tác xã ngày càng trở nên quan trọng trong quá trình phát triển kinh tế nông thôn.
Khi tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị, các doanh nghiệp không chỉ tạo đầu ra ổn định cho sản phẩm mà còn góp phần nâng cao sức cạnh tranh của nông sản trên thị trường.
Nâng cao giá trị cây nha đam từ lợi thế địa phương
Một trong những ví dụ tiêu biểu là Công ty Cổ phần Thực phẩm G.C (GC Food).
Ninh Thuận được biết đến là địa phương có khí hậu khô nóng, phù hợp với nhiều loại cây trồng đặc thù, trong đó có nha đam. Nhận thấy tiềm năng của loại cây này, GC Food đã đầu tư vào lĩnh vực chế biến nha đam, từng bước hình thành chuỗi sản phẩm phục vụ thị trường trong nước và xuất khẩu.
Từ nguồn nguyên liệu nha đam, doanh nghiệp phát triển nhiều dòng sản phẩm phục vụ ngành thực phẩm, đồ uống và chế biến. Việc đầu tư chế biến đã góp phần nâng cao giá trị của cây nha đam so với hình thức tiêu thụ nguyên liệu thông thường.
Câu chuyện của GC Food cho thấy khi lợi thế địa phương được kết hợp với công nghệ chế biến và tư duy thị trường, nông sản hoàn toàn có thể tạo ra giá trị gia tăng cao hơn, đồng thời mở ra cơ hội phát triển cho khu vực nông thôn.
Từ củ dong riềng đến sản phẩm OCOP 5 sao
Tại Thái Nguyên, Hợp tác xã Tài Hoan là một trong những mô hình tiêu biểu trong việc nâng cao giá trị nông sản địa phương.
Thái Nguyên là vùng có điều kiện phù hợp để phát triển cây dong riềng – nguyên liệu chính để sản xuất miến dong. Thay vì chỉ tiêu thụ sản phẩm theo phương thức truyền thống, Hợp tác xã Tài Hoan đã chú trọng đầu tư chế biến, kiểm soát chất lượng và xây dựng thương hiệu cho sản phẩm.
Nhờ đó, miến dong Tài Hoan từng bước khẳng định vị thế trên thị trường và được công nhận là sản phẩm OCOP 5 sao cấp quốc gia. Đây không chỉ là sự ghi nhận đối với chất lượng sản phẩm mà còn cho thấy tiềm năng nâng cao giá trị của các sản phẩm nông nghiệp địa phương khi được đầu tư bài bản.
Thông qua hoạt động sản xuất và chế biến, hợp tác xã cũng góp phần thúc đẩy tiêu thụ nguyên liệu dong riềng của người dân trong khu vực, tạo thêm cơ hội việc làm và nâng cao thu nhập cho nhiều hộ gia đình.
Giá trị không chỉ nằm ở sản phẩm
Điểm chung của nhiều doanh nghiệp và hợp tác xã thành công tại khu vực nông thôn là khả năng tạo ra những tác động lan tỏa vượt ra ngoài phạm vi sản xuất.
Khi một sản phẩm được chế biến và xây dựng thương hiệu thành công, lợi ích không chỉ thuộc về doanh nghiệp mà còn đến với người sản xuất nguyên liệu, lao động địa phương và các ngành dịch vụ liên quan.
Từ đó, hình thành các chuỗi giá trị gắn kết hơn giữa sản xuất, chế biến và tiêu thụ, góp phần nâng cao hiệu quả kinh tế của khu vực nông thôn.
Động lực mới cho công nghiệp nông thôn
Trong bối cảnh ngành nông nghiệp đang chuyển từ tư duy sản xuất sang tư duy kinh tế nông nghiệp, phát triển công nghiệp chế biến được xem là một trong những giải pháp quan trọng để nâng cao giá trị nông sản.
Những mô hình như GC Food hay Hợp tác xã Tài Hoan cho thấy, dù xuất phát từ những sản phẩm quen thuộc như nha đam hay dong riềng, việc đầu tư vào chế biến, chất lượng và thương hiệu có thể tạo ra những giá trị mới cho nông sản địa phương.
Đó cũng chính là hướng đi mà nhiều địa phương đang theo đuổi nhằm khai thác hiệu quả tiềm năng bản địa, tạo thêm việc làm, nâng cao thu nhập cho người dân và thúc đẩy phát triển kinh tế nông thôn theo hướng hiện đại, bền vững.
