Máy mới tăng tốc, nhu cầu sử dụng vẫn đa dạng
Cơ giới hóa nông nghiệp đang chuyển dần từ những thiết bị cơ bản sang máy móc có khả năng tự động hóa và tích hợp công nghệ. Theo kết quả Tổng điều tra nông thôn, nông nghiệp năm 2025, cả nước có gần 54,6 nghìn máy kéo từ 35 CV trở lên, tăng 69,62% so với năm 2016; khoảng 28,6 nghìn máy gặt đập liên hợp, tăng 11,16%; gần 7.000 thiết bị bay không người lái cũng được ghi nhận. Riêng với cây lúa, cơ giới hóa làm đất đạt 88,09% diện tích và thu hoạch đạt 84,97% diện tích.
Những con số này cho thấy máy móc ngày càng giữ vai trò lớn hơn trong sản xuất. Tuy nhiên, mức độ hiện đại của thiết bị không phải lúc nào cũng cần giống nhau ở mọi mô hình. Với diện tích nhỏ, nhu cầu sử dụng theo mùa vụ hoặc những công việc chưa cần hệ thống điều khiển phức tạp, một chiếc máy đã qua sử dụng nhưng còn phù hợp về tình trạng kỹ thuật, công việc và khả năng cung ứng phụ tùng vẫn có thể đáp ứng yêu cầu sản xuất.
Thị trường thực tế cũng đang có những đơn vị cung cấp máy nông nghiệp đã qua sử dụng. Công ty TNHH Thiết bị Máy Nông nghiệp Miền Bắc hiện công bố danh mục máy cày đã qua sử dụng, trong đó có máy cày Kubota GL220. Sự hiện diện của nhóm sản phẩm này cho thấy bên cạnh xu hướng đầu tư thiết bị mới, máy đã qua sử dụng vẫn có một phân khúc sử dụng riêng.
Từ máy nông nghiệp cũ đến cơ hội sửa chữa, cải tiến
Điểm đáng chú ý của máy nông nghiệp cũ không chỉ nằm ở khả năng tiếp tục vận hành nguyên trạng. Với những thiết bị còn phù hợp về tình trạng kỹ thuật, việc kiểm tra, bảo dưỡng, thay thế bộ phận cần thiết hoặc cải tiến theo điều kiện sử dụng có thể mở thêm khả năng khai thác.
Công ty TNHH Cơ khí và Thương mại Thủ Đức là một ví dụ. Theo thông tin doanh nghiệp công bố, đơn vị này có danh mục máy đã qua sử dụng, trong đó có máy cày bánh lốp ISEKI LANDHOPE 205 và máy cày bánh xích được cải tiến từ máy gặt đập liên hợp YANMAR Ee-8. Đây là hướng khai thác đáng chú ý bởi giá trị của thiết bị không chỉ được nhìn ở thời điểm xuất xưởng, mà còn ở khả năng được sửa chữa, điều chỉnh để phù hợp với công việc mới.
Từ góc độ công nghiệp nông thôn, đây cũng là một thị trường dịch vụ có thể phát triển cùng cơ giới hóa. Ngoài bán máy, các cơ sở cơ khí có thể tham gia sửa chữa, phục hồi, gia công phụ tùng hoặc cải tiến một số bộ phận của thiết bị. Với những loại máy còn khả năng sửa chữa, thay thế linh kiện, việc phục hồi hoặc cải tiến có thể tạo thêm phương án khai thác thay vì phải thay thế toàn bộ thiết bị.
Máy cũ tìm đúng “việc” sẽ vẫn có dư địa
Sự xuất hiện của máy kéo công suất lớn, máy gặt đập liên hợp hay thiết bị bay không người lái không đồng nghĩa mọi loại máy cũ đều mất thị trường. Ngược lại, quá trình cơ giới hóa ngày càng đa dạng có thể tạo ra nhiều phân khúc sử dụng khác nhau, từ sản xuất quy mô nhỏ, dịch vụ làm đất, vận chuyển nội đồng đến những công việc chuyên biệt.
Vấn đề quan trọng là đánh giá đúng tình trạng kỹ thuật, nguồn gốc, khả năng cung ứng phụ tùng và chi phí bảo dưỡng trước khi đưa máy cũ vào sản xuất. Với người mua, lựa chọn thiết bị phù hợp công việc có thể quan trọng không kém việc lựa chọn thiết bị có công nghệ mới nhất. Với cơ sở cơ khí, khoảng trống nằm ở khả năng kiểm tra, phục hồi và cải tiến để biến thiết bị đã qua sử dụng thành một công cụ phù hợp hơn với nhu cầu thực tế.
Vì vậy, máy nông nghiệp cũ không nhất thiết phải cạnh tranh trực diện với máy công nghệ mới. Hai nhóm thiết bị có thể tồn tại ở những phân khúc khác nhau, trong khi hệ sinh thái sửa chữa, phụ tùng và cải tiến máy tiếp tục mở rộng theo quá trình cơ giới hóa. Khi nhu cầu sản xuất ngày càng đa dạng, giá trị của một chiếc máy không chỉ nằm ở năm sản xuất hay mức độ hiện đại, mà còn ở việc nó có được sử dụng đúng công việc và khai thác hiệu quả hay không.