Từ thủ phủ cà phê đến khát vọng nâng tầm giá trị nông sản Việt
Nhắc đến Đắk Lắk là nhắc đến những đồi cà phê trải dài trên vùng đất bazan màu mỡ, nơi được xem là thủ phủ cà phê của Việt Nam. Nhưng phía sau vị thế cường quốc xuất khẩu cà phê của Việt Nam là bài toán đã tồn tại nhiều năm: làm thế nào để hạt cà phê không chỉ được bán nhiều hơn mà còn được bán với giá trị cao hơn.
Trong hành trình tìm lời giải cho bài toán ấy, Simexco Đắk Lắk đã lựa chọn con đường bắt đầu từ vùng nguyên liệu.
Được thành lập từ năm 1993 tại Buôn Ma Thuột, Simexco từng bước phát triển từ doanh nghiệp xuất khẩu nông sản trở thành một trong những nhà xuất khẩu cà phê hàng đầu Việt Nam. Hiện doanh nghiệp xuất khẩu từ 100.000 đến 120.000 tấn cà phê mỗi năm, đưa sản phẩm đến hơn 125 quốc gia và vùng lãnh thổ trên thế giới.
Tuy nhiên, điều tạo nên dấu ấn khác biệt của Simexco không chỉ nằm ở quy mô xuất khẩu mà ở tư duy phát triển chuỗi giá trị bền vững gắn với người nông dân.
Xây dựng chuỗi giá trị từ nông hộ đến thị trường toàn cầu
Nếu trước đây mối liên kết giữa doanh nghiệp và nông dân chủ yếu dừng ở hoạt động thu mua, Simexco đã từng bước xây dựng mô hình hợp tác sâu hơn.
Từ năm 2009, doanh nghiệp triển khai các chương trình phát triển cà phê bền vững, phối hợp với các tổ chức quốc tế và cộng đồng nông dân nhằm nâng cao chất lượng sản xuất, thích ứng với biến đổi khí hậu và gia tăng giá trị cho hạt cà phê Robusta của Đắk Lắk.
Đến nay, Simexco đã xây dựng mạng lưới liên kết trực tiếp với hơn 65.000 hộ nông dân trên khoảng 50.000 ha vùng nguyên liệu cà phê tại Tây Nguyên.
Thông qua các chương trình đào tạo, doanh nghiệp hướng dẫn người dân áp dụng kỹ thuật canh tác tiên tiến, sử dụng nước tưới tiết kiệm, tăng cường phân bón hữu cơ, giảm phát thải khí nhà kính và nâng cao khả năng truy xuất nguồn gốc sản phẩm.
Sự liên kết này không chỉ giúp đảm bảo nguồn nguyên liệu ổn định cho doanh nghiệp mà còn tạo đầu ra bền vững cho người trồng cà phê.
Khi phát triển bền vững trở thành lợi thế cạnh tranh
Trong bối cảnh thị trường thế giới ngày càng đặt ra những yêu cầu khắt khe về môi trường, truy xuất nguồn gốc và trách nhiệm xã hội, phát triển bền vững không còn là lựa chọn mà đã trở thành điều kiện bắt buộc.
Đây cũng là lý do Simexco kiên trì theo đuổi chiến lược phát triển xanh suốt nhiều năm qua.
Doanh nghiệp là một trong những đơn vị tiên phong tại Việt Nam tham gia các chương trình chứng nhận cà phê bền vững quốc tế như 4C. Từ năm 2010, hàng nghìn hộ nông dân trong mạng lưới liên kết của Simexco đã tham gia các chương trình sản xuất cà phê theo tiêu chuẩn quốc tế, góp phần cải thiện sinh kế và nâng cao chất lượng sản phẩm.
Đặc biệt, năm 2024, Simexco công bố trở thành doanh nghiệp tiên phong tại Đắk Lắk xây dựng vùng nguyên liệu cà phê đáp ứng các yêu cầu của Quy định chống phá rừng của Liên minh châu Âu (EUDR), đồng thời đạt chứng nhận 4C-EUDR đầu tiên trên thế giới.
Đây được xem là bước chuẩn bị quan trọng để cà phê Việt Nam duy trì và mở rộng thị phần tại các thị trường cao cấp trong tương lai.
Chế biến sâu để gia tăng giá trị hạt cà phê
Bên cạnh phát triển vùng nguyên liệu, Simexco cũng đầu tư mạnh vào hệ thống chế biến.
Doanh nghiệp hiện sở hữu nhiều cơ sở chế biến với tổng công suất hàng trăm tấn mỗi ngày, áp dụng các quy trình kiểm soát chất lượng nghiêm ngặt nhằm đáp ứng yêu cầu của khách hàng quốc tế.
Việc đầu tư vào công nghệ không chỉ giúp nâng cao chất lượng sản phẩm mà còn tạo điều kiện để doanh nghiệp từng bước tham gia sâu hơn vào các khâu có giá trị gia tăng cao trong chuỗi cung ứng cà phê toàn cầu.
Đây cũng là hướng đi phù hợp với chiến lược phát triển ngành cà phê Việt Nam theo hướng giảm xuất khẩu thô, tăng tỷ trọng chế biến sâu và nâng cao giá trị thương hiệu.
Đồng hành cùng người nông dân trên hành trình tăng trưởng xanh
Một trong những kết quả rõ nét nhất của mô hình liên kết bền vững là sự cải thiện thu nhập của người nông dân.
Theo thông tin từ Simexco, thu nhập của nhiều hộ dân tham gia chuỗi giá trị cà phê bền vững đã tăng hơn 100% so với thời điểm bắt đầu tham gia chương trình nhờ giảm chi phí đầu vào, nâng cao năng suất và bán được sản phẩm với giá trị tốt hơn.
Điều đó cho thấy phát triển bền vững không chỉ mang ý nghĩa môi trường mà còn tạo ra giá trị kinh tế thiết thực cho cộng đồng địa phương.
Đối với một tỉnh có thế mạnh nông nghiệp như Đắk Lắk, đây là yếu tố quan trọng để xây dựng nền kinh tế nông thôn hiện đại, thích ứng với những thay đổi của thị trường toàn cầu.
Viết tiếp câu chuyện cà phê Việt từ vùng đất bazan
Từ những nông hộ nhỏ trên cao nguyên đến những thị trường khó tính ở châu Âu, Mỹ hay Nhật Bản, hành trình của Simexco Đắk Lắk cho thấy giá trị của hạt cà phê không chỉ nằm ở sản lượng xuất khẩu mà còn nằm ở cách doanh nghiệp kiến tạo chuỗi giá trị.
Bằng chiến lược lấy người nông dân làm trung tâm, lấy phát triển bền vững làm nền tảng và lấy chất lượng làm mục tiêu, Simexco đang góp phần đưa hạt cà phê Việt Nam tiến xa hơn trên bản đồ nông sản thế giới.
Đó không chỉ là câu chuyện của một doanh nghiệp xuất khẩu, mà còn là câu chuyện về cách một vùng nguyên liệu được đánh thức, một ngành hàng được nâng tầm và những giá trị bền vững được gieo trồng từ chính mảnh đất Tây Nguyên.
