Theo văn bản gửi Thủ tướng Chính phủ, Văn phòng Chính phủ và Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) ngày 22/9, Hiệp hội Bất động sản TP.HCM (HoREA) đã tổng hợp các kiến nghị liên quan đến những vướng mắc trong quá trình thực hiện chính sách nhà ở, trong đó có đề xuất về điều kiện mua nhà ở xã hội.
Trong nhóm các đề xuất liên quan đến Luật Nhà ở, HoREA cho biết đã kiến nghị dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) bổ sung trở lại quy định điều kiện về cư trú để được mua, mua trả góp nhà ở xã hội.
Theo Hiệp hội, việc bổ sung quy định này nhằm thực hiện mục tiêu ưu tiên giải quyết nhu cầu nhà ở xã hội cho những người đang sinh sống, làm việc tại địa phương, đồng thời hạn chế tình trạng đăng ký mua vượt quá khả năng đáp ứng của dự án.
HoREA dẫn ví dụ tại dự án nhà ở xã hội số 324 đường Lý Thường Kiệt, phường Diên Hồng, TP.HCM, khi có hơn 12.000 người cư trú tại nhiều tỉnh, thành trong cả nước đăng ký mua, trong khi dự án chỉ có 750 căn hộ để bán, bán trả góp. Theo Hiệp hội, sự chênh lệch lớn giữa số lượng đăng ký và nguồn cung căn hộ dẫn đến tình trạng chưa phù hợp trong việc phân bổ nhà ở xã hội.
HoREA kiến nghị bổ sung trở lại quy định về điều kiện cư trú đối với người mua, mua trả góp nhà ở xã hội.
Bên cạnh đề xuất về điều kiện cư trú, HoREA cũng kiến nghị thay cụm từ thuê mua nhà ở xã hội bằng mua, bán trả góp nhằm giúp cách hiểu về hình thức giao dịch trở nên dễ tiếp cận hơn với người dân. Theo văn bản, Hiệp hội cho rằng cách gọi mua, bán trả góp vừa dễ hiểu, vừa thông dụng hơn.
Ngoài vấn đề điều kiện cư trú, trong văn bản gửi các cơ quan trung ương, HoREA cũng tổng hợp nhiều đề xuất khác liên quan đến chính sách phát triển nhà ở xã hội.
Trong đó, Hiệp hội kiến nghị Chính phủ và Ngân hàng Nhà nước chỉ đạo triển khai chính sách cho phép chủ đầu tư dự án nhà ở xã hội tiếp cận gói tín dụng thương mại 145.000 tỷ đồng do 9 ngân hàng thương mại tự nguyện tham gia, với lãi suất ưu đãi 6,1%/năm.
Theo Hiệp hội, hiện nay hầu như chưa có chủ đầu tư dự án nhà ở xã hội nào được vay từ gói tín dụng 145.000 tỷ đồng với mức lãi suất 6,1%/năm. Trên thực tế, nhiều doanh nghiệp vẫn phải tiếp cận nguồn vốn với lãi suất thương mại cao, thậm chí lên tới 14%/năm, làm gia tăng chi phí đầu tư và ảnh hưởng đến khả năng phát triển các dự án nhà ở xã hội.
Ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch HoREA cũng kiến nghị Chính phủ và Bộ Tài chính nghiên cứu sửa đổi Luật Thuế giá trị gia tăng, Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp theo hướng giảm 70% thuế suất đối với các dự án nhà ở cho thuê, nhà ở xã hội cho thuê.
Theo Hiệp hội, chính sách ưu đãi thuế này nhằm khuyến khích phát triển phân khúc nhà ở cho thuê, qua đó mở rộng nguồn cung nhà ở phù hợp với khả năng chi trả của người dân, đặc biệt là nhóm thu nhập thấp và người lao động.
Giai đoạn 2021-2025, TP.HCM đã hoàn thành 17.902 căn nhà ở xã hội. Riêng năm 2026, Thành phố đặt mục tiêu phát triển khoảng 27.000 căn.
Bên cạnh đó, TP.HCM đang triển khai các dự án nhà ở xã hội dành cho lực lượng công an với quy mô 7.236 căn tại 11 vị trí và cho lực lượng quân đội với quy mô 1.484 căn tại 5 vị trí.
Thành phố đã xác định 64 dự án nhà ở xã hội trọng điểm theo cơ chế "luồng xanh", quy mô khoảng 62.200 căn hộ; trong đó 27 dự án đã được chấp thuận chủ trương đầu tư và 37 dự án đang hoàn thiện thủ tục. TP.HCM cũng đặt mục tiêu phát triển 50.000 căn nhà ở xã hội cho thuê trong giai đoạn 2026-2030.
Diệu Trang