Điện tử, máy móc tiếp tục dẫn dắt tăng trưởng
Theo số liệu thống kê sơ bộ do Cục Hải quan công bố ngày 5/11, kim ngạch xuất khẩu hàng hóa của Việt Nam trong tháng 10/2026 đạt 64,67 tỷ USD, tăng 8,7% so với tháng trước và tăng 53,8% so với cùng kỳ năm 2025, tương ứng tăng 22,62 tỷ USD.
Tính chung 10 tháng năm 2026, tổng kim ngạch xuất khẩu đạt 499,23 tỷ USD, tăng 27,5% so với cùng kỳ năm trước. Kết quả này cho thấy hoạt động xuất khẩu tiếp tục duy trì đà tăng trưởng tích cực, trong đó các nhóm hàng công nghiệp chế biến, chế tạo giữ vai trò chủ lực.
Đáng chú ý, ba nhóm hàng có kim ngạch xuất khẩu lớn nhất gồm máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện; máy móc, thiết bị, dụng cụ, phụ tùng; điện thoại các loại và linh kiện. Tổng kim ngạch của ba nhóm hàng này đạt 270,29 tỷ USD, chiếm 54,14% tổng kim ngạch xuất khẩu cả nước.
Tỷ trọng trên cho thấy vai trò ngày càng nổi bật của các ngành điện tử, máy móc và công nghiệp chế biến trong cơ cấu xuất khẩu của Việt Nam. Đây cũng là những nhóm hàng đóng góp quan trọng vào sự mở rộng quy mô thương mại quốc tế trong năm 2026.
Bên cạnh các nhóm hàng chủ lực, nhiều mặt hàng công nghiệp và nguyên liệu cũng ghi nhận mức tăng trưởng đáng kể trong 10 tháng. Trong đó, phân bón đạt 1,28 tỷ USD, tăng 71%; hóa chất đạt 3,73 tỷ USD, tăng 61,4%; xăng dầu đạt 1,19 tỷ USD, tăng 53,2%; thức ăn gia súc và nguyên liệu đạt 1,75 tỷ USD, tăng 51,8%.
Một số mặt hàng khác cũng có kết quả tích cực như dầu mỡ động, thực vật đạt 1,04 tỷ USD, tăng 43,6%; chất dẻo nguyên liệu đạt 2,77 tỷ USD, tăng 42,7%.
Những con số này cho thấy đà tăng trưởng xuất khẩu không chỉ tập trung ở các ngành hàng có quy mô lớn mà còn lan tỏa sang nhiều nhóm hàng công nghiệp, nguyên liệu và sản phẩm phục vụ sản xuất.
Riêng trong tháng 10, kim ngạch xuất khẩu hóa chất đạt 491,3 triệu USD, tăng 11,9% so với tháng trước và tăng khoảng 86,9% so với cùng kỳ năm 2025. Xuất khẩu phân bón đạt 89,49 triệu USD, tăng 16,5% so với tháng trước và cao hơn gấp đôi mức ghi nhận trong tháng 10/2025.
Nông sản, thủy sản duy trì vai trò điểm tựa
Cùng với nhóm hàng công nghiệp, nông sản và thủy sản tiếp tục đóng góp quan trọng vào kết quả xuất khẩu chung. Tuy nhiên, diễn biến giữa các mặt hàng có sự phân hóa rõ rệt.
Trong 10 tháng năm 2026, xuất khẩu thủy sản đạt 10,36 tỷ USD, tăng 10,9%; rau quả đạt 8,29 tỷ USD, tăng 17,3%; hạt tiêu đạt 1,58 tỷ USD, tăng 12,9%. Đây là những nhóm hàng duy trì được mức tăng trưởng tích cực, góp phần củng cố vai trò của nông nghiệp trong hoạt động thương mại quốc tế.
Ở chiều ngược lại, một số mặt hàng nông sản chủ lực lại ghi nhận mức giảm kim ngạch. Xuất khẩu cà phê đạt 7,08 tỷ USD, giảm 5,2% so với cùng kỳ, mặc dù lượng xuất khẩu tăng 18,5%. Diễn biến này cho thấy giá trị xuất khẩu chưa tăng tương ứng với sản lượng, đồng thời phản ánh sự biến động của đơn giá xuất khẩu bình quân.
Xuất khẩu gạo đạt 3,34 tỷ USD, giảm 8,8%, trong khi lượng xuất khẩu giảm 3,6%. Cao su đạt 2,55 tỷ USD, giảm 2,1%; sắn và các sản phẩm từ sắn đạt 1,01 tỷ USD, giảm 2,9%.
Sự phân hóa giữa các mặt hàng cho thấy tăng trưởng xuất khẩu nông sản vẫn đối mặt với những thách thức nhất định. Bên cạnh việc duy trì sản lượng, nâng cao chất lượng sản phẩm, phát triển chế biến sâu và gia tăng giá trị thương mại tiếp tục là những yêu cầu quan trọng đối với ngành nông nghiệp.
Đáng chú ý, trong cơ cấu xuất khẩu chung, khu vực doanh nghiệp có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) tiếp tục chiếm tỷ trọng lớn. Kim ngạch xuất khẩu của khu vực này trong 10 tháng đạt 404,38 tỷ USD, tăng 33,2% so với cùng kỳ, chiếm khoảng 81% tổng kim ngạch xuất khẩu cả nước.
Tỷ trọng này cho thấy đóng góp đáng kể của khu vực FDI đối với hoạt động xuất khẩu, đồng thời đặt ra yêu cầu tăng cường liên kết giữa doanh nghiệp trong nước với các doanh nghiệp FDI nhằm nâng cao năng lực tham gia chuỗi cung ứng và tạo thêm giá trị trong nước.
Triển vọng cán mốc 600 tỷ USD
Với kim ngạch xuất khẩu đạt gần 500 tỷ USD sau 10 tháng, triển vọng xuất khẩu cả năm 2026 đang được đánh giá tích cực. Đặc biệt, từ tháng 6 đến nay, kim ngạch xuất khẩu liên tục duy trì trên 50 tỷ USD mỗi tháng và có xu hướng tăng qua từng tháng.
Cụ thể, xuất khẩu tháng 6 đạt 50,8 tỷ USD; tháng 7 đạt 53 tỷ USD; tháng 8 đạt 54,8 tỷ USD; tháng 9 đạt 59,5 tỷ USD và tháng 10 đạt 64,67 tỷ USD.
Diễn biến này tạo cơ sở để kỳ vọng kim ngạch xuất khẩu cả năm có thể tiến tới mốc 600 tỷ USD, cao hơn đáng kể so với mục tiêu Chính phủ đề ra.
Theo Nghị quyết số 01/NQ-CP ngày 8/1/2026 về nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu thực hiện Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và dự toán ngân sách nhà nước năm 2026, Chính phủ đặt mục tiêu tăng trưởng tổng kim ngạch xuất khẩu khoảng 15 - 16% so với năm 2025.
Để hoàn thành mục tiêu này, kim ngạch xuất khẩu năm 2026 cần đạt khoảng 546 - 550 tỷ USD, tương ứng mức bình quân khoảng 45 - 46 tỷ USD mỗi tháng.
Trong khi đó, kết quả thực tế 10 tháng qua cho thấy kim ngạch xuất khẩu bình quân đã đạt gần 50 tỷ USD/tháng. Riêng giai đoạn từ tháng 6 đến tháng 10, mức xuất khẩu đều vượt 50 tỷ USD/tháng và tiếp tục tăng.
Như vậy, nếu duy trì được nhịp độ tăng trưởng hiện tại trong hai tháng cuối năm, xuất khẩu Việt Nam có cơ hội không chỉ hoàn thành mà còn vượt xa mục tiêu đề ra, hướng tới cột mốc 600 tỷ USD.
Tuy nhiên, để duy trì đà tăng trưởng, hoạt động xuất khẩu vẫn cần sự hỗ trợ đồng bộ từ nhiều phía. Trong đó, việc tạo thuận lợi cho hoạt động thông quan, giảm chi phí logistics và hỗ trợ doanh nghiệp tận dụng hiệu quả các ưu đãi thương mại là những giải pháp cần được chú trọng.
Đối với ngành nông nghiệp, bên cạnh việc mở rộng thị trường và duy trì sản lượng, cần tiếp tục nâng cao chất lượng, đáp ứng yêu cầu của thị trường nhập khẩu, đẩy mạnh chế biến sâu và phát triển các sản phẩm có giá trị gia tăng cao.
Đặc biệt, tăng cường liên kết giữa doanh nghiệp trong nước với khu vực FDI, từng bước nâng cao năng lực tham gia chuỗi cung ứng sẽ góp phần chuyển hóa quy mô xuất khẩu ngày càng lớn thành năng lực sản xuất và giá trị gia tăng bền vững.
Mốc 600 tỷ USD không chỉ mang ý nghĩa về quy mô thương mại mà còn là cơ hội để Việt Nam tiếp tục nâng cao chất lượng tăng trưởng, củng cố năng lực cạnh tranh và khẳng định vị thế hàng hóa Việt Nam trên thị trường quốc tế.
