Hiệu quả từ những mô hình nuôi thâm canh, siêu thâm canh
Những năm gần đây, nông nghiệp xã Tân Tiến ghi nhận nhiều chuyển biến tích cực, trong đó nuôi trồng thủy sản ứng dụng khoa học - kỹ thuật đang trở thành một hướng phát triển đáng chú ý.
Với lợi thế về vùng triều, bãi ngang rộng lớn và truyền thống nuôi trồng thủy sản lâu năm, người dân địa phương có nhiều điều kiện để phát triển nghề nuôi tôm.
Để nâng cao hiệu quả sản xuất, chính quyền xã Tân Tiến phối hợp với các ngành chuyên môn đẩy mạnh tuyên truyền, hướng dẫn người dân chuyển đổi phương thức nuôi, ứng dụng tiến bộ khoa học - kỹ thuật và từng bước hình thành các vùng nuôi tập trung.
Đến nay, toàn xã có hơn 300 ha nuôi trồng thủy sản, trong đó khoảng hơn 10 ha nuôi tôm thẻ chân trắng theo hình thức công nghiệp. Một số mô hình nuôi thâm canh, siêu thâm canh cho hiệu quả kinh tế cao, với lợi nhuận khoảng 0,9-1,1 tỷ đồng/ha/năm, cao hơn nhiều lần so với phương thức nuôi truyền thống.
Một trong những mô hình tiêu biểu là khu nuôi tôm công nghệ cao của anh Nguyễn Văn Kiên, ở thôn 19, xã Tân Tiến. Từ năm 2017, nhận thấy tiềm năng của nuôi tôm theo hướng công nghệ cao, anh Kiên mạnh dạn đầu tư xây dựng 15 ao nuôi trong nhà màng trên diện tích khoảng 2 ha.
Trong quá trình sản xuất, gia đình áp dụng phương thức nuôi thâm canh, siêu thâm canh, đồng thời sử dụng chế phẩm sinh học nhằm kiểm soát môi trường nước và hạn chế nguy cơ phát sinh dịch bệnh.
Các bể nuôi được thiết kế hình tròn, sử dụng khung sắt, lót bạt HDPE và có mái che, với diện tích khoảng 300 m²/bể. Hệ thống cung cấp ôxy được bố trí bao quanh, kết hợp với máy móc, thiết bị theo dõi và kiểm soát các yếu tố trong quá trình nuôi.
Gia đình cũng sử dụng men vi sinh để xử lý nước, hướng tới môi trường nuôi ổn định, hạn chế tác động bất lợi đến tôm và giảm nguy cơ dịch bệnh. Theo anh Kiên, mật độ nuôi được duy trì ở mức 380-400 con/m². Mỗi vụ kéo dài khoảng 115-120 ngày, tỷ lệ sống đạt 83-95%, trọng lượng bình quân khoảng 26,5-28 con/kg. Mỗi vụ, mô hình cho sản lượng khoảng 20-25 tấn tôm.
Nhờ kiểm soát tốt quy trình nuôi, mô hình của gia đình anh Kiên đạt doanh thu khoảng 10 tỷ đồng/năm, lợi nhuận khoảng 2 tỷ đồng. Không chỉ tạo nguồn thu nhập đáng kể cho gia đình, mô hình còn tạo việc làm ổn định cho nhiều lao động tại địa phương, với mức thu nhập khoảng 8-10 triệu đồng/người/tháng.
Công nghệ giúp người nuôi chủ động hơn
Theo ông Phạm Ngọc Luyến, Phó Chủ tịch UBND xã Tân Tiến, phát triển nuôi trồng thủy sản ứng dụng công nghệ cao là hướng đi phù hợp với điều kiện thực tế của địa phương.
So với phương thức nuôi truyền thống, nuôi thâm canh, siêu thâm canh giúp người dân chủ động hơn trong kiểm soát môi trường, giảm tác động của thời tiết, hạn chế nguy cơ dịch bệnh và nâng cao năng suất trên cùng diện tích.
Đây cũng là yếu tố quan trọng trong bối cảnh nghề nuôi tôm ngày càng đòi hỏi người sản xuất phải kiểm soát chặt chẽ chất lượng nước, mật độ nuôi, lượng ôxy và các yếu tố ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe vật nuôi.
Tại các mô hình công nghệ cao, nhà màng và bể nuôi được thiết kế theo hướng kiểm soát tốt hơn các điều kiện sản xuất. Hệ thống cung cấp ôxy, thiết bị theo dõi môi trường và việc sử dụng chế phẩm sinh học giúp người nuôi từng bước giảm sự phụ thuộc vào điều kiện tự nhiên.
Tuy nhiên, công nghệ không đồng nghĩa với việc loại bỏ hoàn toàn rủi ro. Nuôi tôm thâm canh, siêu thâm canh đòi hỏi vốn đầu tư tương đối lớn, người nuôi phải có kiến thức kỹ thuật và tuân thủ nghiêm ngặt quy trình sản xuất. Chỉ một biến động bất lợi về môi trường hoặc việc quản lý không đúng quy trình cũng có thể ảnh hưởng đến hiệu quả của cả vụ nuôi.
Do đó, việc mở rộng các mô hình nuôi tôm công nghệ cao cần đi cùng với hướng dẫn kỹ thuật, kiểm soát môi trường, phòng chống dịch bệnh và xây dựng liên kết tiêu thụ sản phẩm.
Hướng tới vùng nuôi an toàn, hiệu quả
Thời gian tới, xã Tân Tiến tiếp tục tuyên truyền, khuyến khích những hộ có điều kiện đầu tư cơ sở hạ tầng, ứng dụng tiến bộ kỹ thuật, sử dụng chế phẩm sinh học và xây dựng quy trình nuôi an toàn, hiệu quả.
Địa phương định hướng phát triển các mô hình phù hợp với điều kiện thực tế, bảo đảm yêu cầu về môi trường, nâng cao chất lượng sản phẩm và từng bước tăng thu nhập cho người dân.
Thực tế tại Tân Tiến cho thấy, giá trị của nuôi tôm công nghệ cao không chỉ nằm ở sản lượng hay doanh thu. Quan trọng hơn, mô hình đang góp phần thay đổi tư duy sản xuất của người dân, từ phụ thuộc nhiều vào điều kiện tự nhiên sang chủ động kiểm soát quá trình nuôi.
Việc đầu tư nhà màng, bể nổi, hệ thống ôxy, thiết bị kiểm soát môi trường và sử dụng chế phẩm sinh học đang tạo ra một phương thức sản xuất có tính chủ động cao hơn, đồng thời mở ra khả năng nâng cao giá trị trên cùng diện tích đất nuôi.
Nếu được phát triển theo hướng phù hợp, kiểm soát tốt môi trường và gắn với thị trường tiêu thụ, nuôi tôm công nghệ cao có thể trở thành một trong những hướng phát triển giàu tiềm năng của Tân Tiến.
Từ những mô hình đang cho hiệu quả kinh tế rõ nét, địa phương có thêm cơ sở để thúc đẩy chuyển đổi phương thức sản xuất, tạo việc làm và nâng cao thu nhập cho người dân.
Đằng sau những ao tôm được bao phủ bởi nhà màng không chỉ là câu chuyện đầu tư công nghệ, mà còn là sự thay đổi cách nghĩ, cách làm của người nông dân. Khi khoa học - kỹ thuật được kết hợp với kinh nghiệm sản xuất và quản lý môi trường chặt chẽ, nghề nuôi tôm đang từng bước tạo thêm giá trị cho vùng đất ven triều và đóng góp vào quá trình phát triển kinh tế nông thôn theo hướng bền vững.