Ngày 4/9, tại TP Hồ Chí Minh, Trung tâm Xúc tiến thương mại và đầu tư TP Hồ Chí Minh (ITPC) phối hợp với Vụ Phát triển thị trường nước ngoài (Bộ Công Thương) tổ chức hội thảo “Nâng tầm giá trị nông sản và thực phẩm trong chuỗi cung ứng bền vững”.
Hội thảo nằm trong khuôn khổ Diễn đàn xuất khẩu năm 2026 với chủ đề “Kết nối chuỗi cung ứng hàng hóa quốc tế”, tập trung trao đổi những giải pháp giúp nông sản, thực phẩm Việt Nam nâng cao giá trị và tăng khả năng tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng khu vực, toàn cầu.
Chuyển từ xuất khẩu nguyên liệu sang sản phẩm giá trị cao
Phát biểu khai mạc, ông Lê Anh Hoàng, Phó giám đốc ITPC, cho rằng trước yêu cầu ngày càng cao của thị trường quốc tế và các hiệp định thương mại tự do thế hệ mới, doanh nghiệp Việt Nam cần thay đổi mạnh phương thức sản xuất, kinh doanh.
Theo đó, thay vì chủ yếu xuất khẩu nguyên liệu, doanh nghiệp cần đẩy mạnh chế biến sâu, tạo ra các sản phẩm có giá trị gia tăng cao, đồng thời đáp ứng các yêu cầu ngày càng khắt khe về chất lượng, môi trường, trách nhiệm xã hội và truy xuất nguồn gốc.
Đây được xem là hướng đi quan trọng để nâng cao sức cạnh tranh của nông sản Việt Nam, nhất là khi các thị trường nhập khẩu ngày càng quan tâm không chỉ đến sản phẩm cuối cùng mà còn đến toàn bộ quá trình hình thành và lưu thông hàng hóa.
Ưu tiên công nghệ sau thu hoạch, kinh tế tuần hoàn và logistics
TP Hồ Chí Minh hiện triển khai Chương trình phát triển nông nghiệp đô thị giai đoạn 2026 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050, đồng thời thực hiện chiến lược phát triển ngành chế biến lương thực, thực phẩm đến năm 2030.
Trong định hướng này, thành phố xác định công nghệ sau thu hoạch, kinh tế tuần hoàn, hệ thống logistics và chuỗi lạnh là những lĩnh vực ưu tiên nhằm nâng cao hiệu quả sản xuất, chế biến và phân phối.
Đây cũng là những mắt xích có ý nghĩa quan trọng trong việc giảm tổn thất sau thu hoạch, duy trì chất lượng sản phẩm và nâng cao khả năng đáp ứng các đơn hàng quốc tế.
Tại hội thảo, các chuyên gia và doanh nghiệp tập trung trao đổi nhiều vấn đề đang đặt ra đối với hoạt động xuất khẩu nông sản, thực phẩm, trong đó có yêu cầu gia tăng giá trị hàng hóa, khai thác thị trường ngách, ứng phó với biến động địa chính trị, bảo đảm chuỗi cung ứng và mở rộng hệ thống phân phối quốc tế.
Thương mại điện tử B2B mở thêm cơ hội vào thị trường quốc tế
Từ thực tiễn thị trường châu Âu, ông Sven Dekker, người đồng sáng lập Công ty Viet Nam Food Europe BV, cho rằng thương mại điện tử B2B - hình thức giao dịch giữa doanh nghiệp với doanh nghiệp - đang mở ra thêm cơ hội để doanh nghiệp Việt Nam tiếp cận các nhà nhập khẩu và nhà phân phối nước ngoài.
Tuy nhiên, việc tham gia các kênh thương mại điện tử B2B không chỉ dừng ở khả năng giới thiệu sản phẩm. Doanh nghiệp cần bảo đảm đồng thời nhiều yếu tố, từ chất lượng sản phẩm, khả năng giao hàng đến tính minh bạch của thông tin.
Điều này cho thấy năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp xuất khẩu ngày càng được quyết định bởi sự đồng bộ của cả chuỗi, thay vì chỉ dựa vào lợi thế về sản lượng hay giá bán.
Trong khi đó, ông Jose Mestre, Giám đốc Trung tâm Đào tạo ngành hàng thực phẩm, Tập đoàn Central Retail, nhấn mạnh yêu cầu kiểm soát chất lượng trong hệ thống bán lẻ hiện đại.
Theo ông, hàng hóa muốn tham gia hệ thống phân phối phải đáp ứng những quy định nghiêm ngặt về an toàn thực phẩm, nguồn gốc và chất lượng.
Xây dựng chuỗi giá trị khép kín từ vùng nguyên liệu đến xuất khẩu
Ở góc độ sản xuất, ông Lê Anh Dũng, Tổng giám đốc Tổng công ty Rau quả, nông sản (Vegetexco Vietnam), cho rằng xây dựng chuỗi giá trị khép kín từ giống, vùng nguyên liệu, sản xuất, bảo quản, chế biến đến xuất khẩu là giải pháp quan trọng để nâng cao sức cạnh tranh của nông sản Việt Nam.
Thực tế, sản phẩm của doanh nghiệp hiện đã được xuất khẩu tới 58 quốc gia và vùng lãnh thổ. Đây là cơ sở để doanh nghiệp tiếp tục mở rộng thị trường, đồng thời nâng cao giá trị sản phẩm thông qua việc hoàn thiện chuỗi sản xuất và chế biến.
Một chuỗi giá trị được tổ chức đồng bộ sẽ giúp doanh nghiệp chủ động hơn về nguyên liệu, kiểm soát chất lượng và đáp ứng tốt hơn các yêu cầu của thị trường nhập khẩu.
Liên kết chuỗi là chìa khóa nâng giá trị nông sản Việt
Từ các ý kiến tại hội thảo có thể thấy, nâng cao giá trị nông sản Việt Nam không thể chỉ dựa vào nỗ lực riêng của từng doanh nghiệp mà cần sự liên kết chặt chẽ giữa cơ quan quản lý, doanh nghiệp sản xuất, chế biến và hệ thống phân phối.
Cùng với việc nâng cao chất lượng vùng nguyên liệu và tăng tỷ lệ chế biến sâu, doanh nghiệp cần chủ động đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế, nâng cao năng lực logistics và phát triển các kênh phân phối xuyên biên giới.
Đây không chỉ là yêu cầu để mở rộng thị trường xuất khẩu, mà còn là bước đi cần thiết để nông sản Việt Nam từng bước chuyển từ vị thế cung cấp nguyên liệu sang tham gia sâu hơn vào những công đoạn tạo ra giá trị trong chuỗi cung ứng khu vực và toàn cầu.
Từ khóa SEO: nông sản Việt Nam, xuất khẩu nông sản, chuỗi cung ứng toàn cầu, chế biến sâu nông sản, giá trị nông sản Việt, xuất khẩu thực phẩm, chuỗi cung ứng bền vững, thương mại điện tử B2B, logistics nông sản, thị trường xuất khẩu.
Mô tả ảnh SEO: Hội thảo tại TP Hồ Chí Minh bàn giải pháp nâng cao giá trị nông sản và thực phẩm Việt Nam thông qua chế biến sâu, tiêu chuẩn quốc tế, logistics và liên kết chuỗi cung ứng.