Giá đậu tương và các sản phẩm liên quan đồng loạt tăng
Thị trường đậu tương thế giới ghi nhận phiên tăng trên các sàn giao dịch kỳ hạn trong ngày 6/10. Hợp đồng đậu tương giao tháng 11 tăng 1,7%, lên 478,8 USD/tấn.
Cùng chiều, giá khô đậu tương kỳ hạn tháng 12 tăng 2,2%, lên 391,1 USD/tấn. Giá dầu đậu tương cùng kỳ hạn tăng 0,8%, chốt phiên ở mức 1.541,3 USD/tấn.
Theo phân tích từ Sở Giao dịch Hàng hóa Việt Nam (MXV), diễn biến tăng của nhóm mặt hàng này được hỗ trợ bởi tiến độ thu hoạch chậm tại Mỹ, tín hiệu tích cực từ hoạt động xuất khẩu sang Trung Quốc và sự cải thiện của biên lợi nhuận chế biến trong nước.
Thu hoạch đậu tương tại Mỹ chậm hơn bình quân nhiều năm
Báo cáo Tiến độ Mùa vụ mới nhất của Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA) cho thấy, tính đến ngày 4/10, diện tích đậu tương đã thu hoạch tại Mỹ mới đạt 25%.
Tỷ lệ này thấp hơn mức bình quân 5 năm là 33% và là tốc độ thu hoạch chậm nhất trong 7 năm qua. Trong khi đó, tỷ lệ diện tích được đánh giá ở mức tốt và xuất sắc giảm 1 điểm phần trăm, xuống còn 57%.
Mưa lớn không chỉ làm chậm tiến độ thu hoạch mà còn khiến nguồn cung giao ngay tại một số khu vực chịu sức ép. Tại bang Iowa, các cơ sở ép dầu đã nâng mức giá cộng cơ sở (Basis) lên khoảng 22,1–31,2 USD/tấn so với giá niêm yết trên sàn CBOT để thu hút nguyên liệu.
Động thái này diễn ra trong bối cảnh biên lợi nhuận ép dầu tại Mỹ phục hồi lên khoảng 90,2 USD/tấn. Tuy nhiên, áp lực nguồn cung trong ngắn hạn có thể giảm khi dự báo thời tiết tại khu vực Trung Tây Mỹ chuyển sang khô ráo trong 7 ngày tới, tạo điều kiện để hoạt động thu hoạch được đẩy nhanh.
Nhu cầu từ Trung Quốc tiếp tục hỗ trợ thị trường
Bên cạnh yếu tố thời tiết, nhu cầu từ Trung Quốc đang trở thành một điểm tựa đáng chú ý đối với giá đậu tương.
Dữ liệu Kiểm định Xuất khẩu hàng tuần của USDA cho thấy lượng đậu tương giao hàng của Mỹ đạt 1,15 triệu tấn, cao nhất kể từ tháng 2/2026. Trong đó, Trung Quốc tiêu thụ 762.000 tấn, chiếm khoảng 70% tổng lượng xuất khẩu. Lũy kế kiểm định từ đầu niên vụ tăng 31% so với cùng kỳ.
Ngoài đơn hàng bán lẻ 104.000 tấn thuộc niên vụ 2026–2027 vừa được công bố, các thương nhân Trung Quốc đã bắt đầu tham chiếu giá chào bán từ Mỹ trước khi kỳ nghỉ Quốc khánh kết thúc ngày 8/10.
Tuy nhiên, Trung Quốc vẫn duy trì mức thuế bổ sung 10% đối với đậu tương Mỹ. Vì vậy, hoạt động mua hàng hiện chủ yếu tập trung ở các doanh nghiệp dự trữ quốc gia, trong khi các nhà máy ép dầu tư nhân phần lớn đã hoàn tất nhu cầu nguyên liệu đến đầu năm 2027 thông qua nguồn cung từ Nam Mỹ.
Brazil tăng công suất ép đậu tương
Tại Nam Mỹ, tiến độ gieo trồng niên vụ 2026–2027 của Brazil cũng chậm hơn cùng kỳ. Đầu tháng 10, diện tích gieo trồng mới đạt 7,3%, so với 9% của năm trước.
Ở chiều ngược lại, ngành chế biến đậu tương của Brazil đang mở rộng công suất. Theo Hiệp hội Công nghiệp Dầu thực vật Brazil (Abiove), công suất ép đậu tương thiết kế trong năm 2026 tăng 13%, lên mức 86,4 triệu tấn/năm.
Việc mở rộng công suất được đặt trong bối cảnh Brazil phát triển nhiên liệu sinh học trong nước và gia tăng nguồn cung khô đậu tương phục vụ xuất khẩu.
Dòng tiền đầu cơ hỗ trợ giá đậu tương
Diễn biến trên thị trường còn nhận được sự hỗ trợ từ dòng tiền đầu cơ. Báo cáo COT cho thấy các quỹ quản lý tiền tệ đang nắm giữ vị thế mua ròng 246.558 hợp đồng đậu tương, đồng thời tăng thêm 15.000 hợp đồng mua ròng đối với khô đậu tương.
Thị trường đang hướng sự chú ý tới Báo cáo Cung – Cầu Nông sản Thế giới (WASDE) tháng 10 của USDA, dự kiến công bố ngày 9/10, để theo dõi các điều chỉnh liên quan đến năng suất và tồn kho cuối kỳ của Mỹ.
Giá khô đậu tương tại Việt Nam duy trì ở mức cao
Cùng với diễn biến trên thị trường quốc tế, giá chào bán khô đậu tương tại các cảng Việt Nam tiếp tục duy trì ở mức cao.
Tại các cảng khu vực miền Bắc, giá khô đậu tương giao ngay được chào bán ở mức 13.600 đồng/kg. Tại các cảng miền Nam, giá hàng xá dao động phổ biến 13.150–13.250 đồng/kg.
Trong ngắn hạn, diễn biến giá đậu tương và khô đậu tương trong nước được dự báo tiếp tục chịu tác động từ thị trường quốc tế, đặc biệt là tiến độ thu hoạch tại Mỹ, nhu cầu mua hàng của Trung Quốc và các số liệu mới trong báo cáo WASDE tháng 10.
Những yếu tố này sẽ tiếp tục là cơ sở quan trọng để thị trường đánh giá triển vọng nguồn cung và mặt bằng giá đậu tương trong thời gian tới.