Ở người đàn ông sinh năm 1972 ấy, truyền thống và hiện đại dường như gặp nhau trong một hành trình đặc biệt. Đó là sự gắn bó sâu nặng với hồn cốt cha ông, với nghề gốm đã được trao truyền qua nhiều thế hệ, nhưng đồng thời là tư duy nhạy bén trước những thay đổi của thời đại số. Chính sự kết hợp ấy đã tạo nên một người thợ, một nhà quản lý vừa trân trọng giá trị truyền thống, vừa không ngừng tìm cách đưa nghề gốm Kim Lan bước vào một không gian phát triển mới.
Cơ duyên và bản lĩnh của người đi tìm đường sáng
Sinh ra trong một gia đình trọng chữ nghĩa, tuổi trẻ của Đào Việt Bình đứng trước nhiều ngã rẽ. Nhưng rồi, giữa những năm 1990 đầy biến động của thời kỳ chuyển giao kinh tế, quyết định rẽ hướng sang làm gốm của chàng thanh niên vừa tốt nghiệp cấp 3 khiến không ít người bất ngờ. Đó không chỉ là chuyện mưu sinh, mà sâu xa là nỗi trăn trở thực tế: làng có nghề truyền thống, thì phải làm sao để bám trụ và phát triển?
Có những giai đoạn, áp lực thị trường lớn đến mức xưởng phải tạm ngừng sản xuất để tập trung cho khâu nghiên cứu và thiết kế mẫu mã. Nhưng ngọn lửa nghề chưa bao giờ nguội lạnh. Cơ duyên đến với sự kiên tâm của ông khi đón những vị khách nước ngoài đầu tiên, mở ra cánh cửa đưa sản phẩm sang thị trường Hàn Quốc đầy khắt khe.
Ở ông Đào Việt Bình, điểm khác biệt lớn nhất chính là tinh thần cầu thị và sự trọng chữ tín trong hợp tác. Giữa một làng nghề nơi thói quen "giấu nghề" vẫn còn âm ỉ, chính sự chân thành của ông đã thu hút những chuyên gia quốc tế. Họ không chỉ sẵn sàng truyền dạy nguyên lý chế tác, mà còn lặn lội sang tận Việt Nam để trực tiếp chỉnh trang máy móc, hiệu chuẩn nguyên liệu cho xưởng. Chặng đường ấy cho thấy cái duyên với nghề cần được giữ bằng một tư duy làm việc nghiêm túc và bền bỉ.
Qua những mùa thuận – khó, một tư duy luôn đi trước
Cái duyên gắn bó với nghề đến với ông Đào Việt Bình tự nhiên như thể nghề chọn người, đặt nền móng cho một hành trình bền bỉ. Nhưng chặng đường ấy không hề phẳng lặng khi bước vào giai đoạn cạnh tranh khốc liệt. Hàng hóa giá rẻ tràn lan trên thị trường cùng những tiêu chuẩn xuất khẩu ngày một ngặt nghèo từng đặt ra không ít thách thức cho những người giữ lửa làng nghề.
Trước áp lực đó, điều đáng quý nhất ở ông Đào Việt Bình chính là sự nhạy bén và tinh thần không bao giờ để sản phẩm bị tụt hậu. Thay vì giậm chân tại chỗ, ông liên tục đổi mới tư duy, thổi vào gốm sứ một sức sống mới. Mẫu mã sản phẩm được cải tiến không ngừng, mang tính ứng dụng cao và đậm chất nhân văn, vượt qua khuôn mẫu thông thường để trực tiếp định hướng và dẫn dắt thị hiếu khách hàng.
Không dừng lại ở cách kinh doanh truyền thống, ông còn là người đi đầu trong việc bắt nhịp làn sóng chuyển đổi số tại địa phương. Xưởng gốm nhanh chóng hiện diện mạnh mẽ trên các sàn thương mại điện tử, đầu tư bài bản cả phòng livestream để đưa sản phẩm tiếp cận trực tiếp với người tiêu dùng toàn quốc. Sự kết hợp giữa cái tâm bám rễ vào truyền thống và tầm nhìn số hóa đã giúp thương hiệu của ông luôn phát triển vững vàng.
Tầm nhìn tương lai: Tôn vinh giá trị di sản
Bước vào giai đoạn phát triển mới, trăn trở lớn nhất của Nghệ nhân ưu tú Đào Việt Bình không nằm ở sản lượng, mà ở tầm vóc và giá trị biểu tượng của sản phẩm. Định hướng chiến lược của ông rất rõ ràng: tập trung sâu vào phân khúc sản phẩm nghệ nhân cao cấp, mang hàm lượng chất xám và giá trị thẩm mỹ vượt trội.
Ông tâm huyết với việc phục chế những dòng gốm cổ, thổi vào đó câu chuyện văn hóa, tâm linh và lịch sử hào hùng của dân tộc. Mỗi chiếc bình, mỗi họa tiết đều là sự kết hợp tinh tế giữa kiểu dáng mới tân tiến và những đường nét hoa văn cổ truyền được chắt lọc qua lăng kính của một người thợ bậc thầy.
Tài năng và tâm huyết ấy đã được kết tinh thành những biểu tượng chói lọi. Năm 2023, Tổ chức Kỷ lục Việt Nam chính thức xác lập hai kỷ lục quốc gia cho các tác phẩm quy mô lớn do ông và cộng sự thực hiện: Thống vuốt tay “Hùng ca Điện Biên” mang đậm tinh thần lịch sử, và chiếc đĩa gốm hoành tráng “Cửu Long Ngư quần hội” biểu trưng cho sự thịnh vượng, trường tồn. Đó không chỉ là kỷ lục của cá nhân, mà là sự tôn vinh tầm vóc của gốm sứ Kim Lan trên bản đồ mỹ nghệ Việt Nam.
Dấu ấn phụng sự xã hội và những cột mốc đáng tự hào
Không chỉ là một "tay thợ" xuất sắc hay một doanh nhân nhạy bén, ở bình diện xã hội, ông Đào Việt Bình còn gánh vác trọng trách lớn lao trong vai trò Chủ tịch Hội Gốm sứ Kim Lan. Ông luôn là hạt nhân kết nối các hộ sản xuất, truyền cảm hứng, thúc đẩy kinh tế tập thể phát triển và kiên tâm đưa thương hiệu gốm sứ quê hương ngày càng bay cao.
Chặng đường cống hiến bền bỉ ấy đã được Đảng, Nhà nước và các cấp các ngành ghi nhận bằng những phần thưởng cao quý, xứng đáng từng mốc son tự hào:
Năm 2010, ông nhận Giấy khen của Chủ tịch UBND xã Kim Lan vì có thành tích xuất sắc trong 15 năm thực hiện cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư” (1995 - 2010). Đây không chỉ là một sự ghi nhận đối với cá nhân ông, mà còn cho thấy những đóng góp của một người làm nghề đối với đời sống cộng đồng ngay từ những năm tháng đầu của hành trình.
Từ sự ghi nhận ở quê hương, hành trình nghề nghiệp của ông tiếp tục được mở rộng sang một giá trị lớn hơn: gìn giữ và phát huy di sản văn hóa. Tháng 5/2025, ông được Chủ tịch nước phong tặng danh hiệu cao quý “Nghệ nhân ưu tú”, ghi nhận những cống hiến trong việc gìn giữ và phát huy di sản văn hóa thủ công mỹ nghệ của dân tộc. Với người đã dành phần lớn cuộc đời gắn bó với đất, lửa và men gốm, danh hiệu ấy như một dấu son ghi nhận chặng đường bền bỉ theo đuổi nghề truyền thống.
Nhưng giữ nghề với ông chưa bao giờ chỉ là câu chuyện của ký ức hay bảo tồn. Nghề chỉ thực sự có sức sống khi tạo ra giá trị trong đời sống hiện tại. Từ tư duy ấy, ông không ngừng tìm hướng đổi mới sản xuất, mở rộng thị trường và đưa những giá trị của làng nghề thích ứng với yêu cầu của thời đại. Những nỗ lực ấy tiếp tục được ghi nhận khi tháng 2/2026, ông đón nhận Bằng khen của Bộ trưởng Bộ Công Thương, theo Quyết định số 360/QĐ-BCT ngày 27/02/2026, vì thành tích xuất sắc trong sản xuất kinh doanh, thúc đẩy kinh tế - xã hội và phát triển ngành Công Thương.
Nếu những ghi nhận trước đó cho thấy dấu ấn của một người giữ nghề và đóng góp cho cộng đồng, thì danh hiệu “Học không bao giờ cùng” lại ghi nhận một phẩm chất khác ở ông: tinh thần học hỏi và cầu tiến không ngừng. Tháng 7/2026, ông được Hội Khuyến học Thành phố Hà Nội công nhận danh hiệu “Học không bao giờ cùng” năm 2026 – một dấu mốc đẹp trong hành trình luôn học hỏi, đổi mới và thích ứng với thời đại.
Bên cạnh những dấu ấn ấy, trong suốt quá trình lao động và cống hiến, ông còn nhận được nhiều bằng khen, giấy khen từ các cấp, các ngành – những ghi nhận lặng lẽ nhưng góp phần nối dài hành trình hơn 36 năm bền bỉ với nghề.
Trọn một đời đắp bồi cho mạch nguồn di sản
Nhìn lại hành trình 36 năm gắn bó với bùn đất, lửa đỏ và men gốm, Nghệ nhân ưu tú Đào Việt Bình đã chứng minh rằng: Khi một cá nhân đặt trọn vẹn trái tim nhiệt huyết và trí tuệ vào phụng sự cộng đồng, những giá trị tạo ra sẽ trường tồn cùng thời gian.
Giữa một làng nghề có lúc thăng, lúc trầm, ông không chọn cách đứng ngoài thời cuộc mà xắn tay áo làm lại từ tư duy, từ cách mở rộng thị trường cho đến việc dìu dắt lớp trẻ. Để rồi khi nhìn lại, gốm Kim Lan nói riêng và gốm sứ Việt nói chung hôm nay không chỉ lưu giữ được hồn cốt truyền thống, mà còn vươn lên mạnh mẽ trong nhịp sống hiện đại – nơi những người thợ tâm huyết như ông đã và đang bền bỉ thắp lửa, trao truyền và làm rạng danh mạch nguồn di sản của dân tộc.