Còn thiếu gần 3,92 triệu cuốn sách giáo khoa
Theo Bộ Giáo dục và Đào tạo, năm học 2026-2027 là năm đầu tiên sử dụng một bộ sách giáo khoa thống nhất trên phạm vi toàn quốc. Cùng với việc sắp xếp đơn vị hành chính, tổ chức lại mạng lưới trường lớp và triển khai chính sách hỗ trợ SGK tại một số địa phương, nhu cầu thực tế về sách giáo khoa năm nay có nhiều biến động.
Số liệu tổng hợp đến ngày 14/9 cho thấy, tổng nhu cầu SGK trên cả nước là 245,94 triệu bản. Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam đã cung ứng khoảng 236,6 triệu bản.
Sau khi rà soát với 34 tỉnh, thành phố, số SGK còn thiếu được xác nhận là 3.916.370 cuốn, tương đương khoảng 1,5% tổng nhu cầu.
Việc thiếu sách, dù chỉ chiếm tỷ lệ nhỏ so với tổng nhu cầu, vẫn ảnh hưởng trực tiếp đến việc dạy và học, nhất là tại những địa bàn khó khăn và nhóm học sinh được hỗ trợ sách.
Trước tình hình này, Bộ GD&ĐT yêu cầu Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam tiếp tục điều chuyển và cung ứng bổ sung, ưu tiên những học sinh chưa có sách hoặc còn thiếu nhiều đầu sách.
Trong đó, các trường nội trú tại khu vực biên giới, vùng sâu, vùng xa, vùng khó khăn và học sinh thuộc diện được hỗ trợ, cấp hoặc cho mượn SGK được xác định là những nhóm cần ưu tiên.
Có giải pháp tạm thời để không gián đoạn việc học
Trong thời gian chờ sách in được bổ sung, Bộ GD&ĐT cho biết SGK điện tử được cung cấp miễn phí để hỗ trợ học sinh và giáo viên.
Các nhà trường đồng thời được khuyến nghị khai thác nguồn sách tại thư viện và sử dụng những cuốn SGK cũ còn đủ điều kiện sử dụng, qua đó hạn chế tối đa ảnh hưởng đến hoạt động dạy và học.
Giải pháp này được triển khai trong bối cảnh các địa phương đang tiếp tục rà soát, điều chuyển và bổ sung số sách còn thiếu, nhằm bảo đảm học sinh sớm có đầy đủ tài liệu học tập.
Bộ GD&ĐT nhận trách nhiệm, yêu cầu khắc phục từ gốc
Về nguyên nhân thiếu SGK cục bộ, Bộ GD&ĐT cho rằng công tác dự báo, tổng hợp và phân tích nhu cầu sách trong điều kiện mới chưa theo kịp thực tế.
Bên cạnh đó, việc đánh giá năng lực sản xuất, quản trị và mạng lưới cung ứng của Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam chưa đầy đủ. Công tác tổ chức cung ứng và điều phối nguồn sách cũng chưa đủ nhanh, linh hoạt để đáp ứng những biến động về nhu cầu.
Ở cấp địa phương, việc đăng ký và dự báo nhu cầu SGK tại một số nơi chưa thực sự chủ động, nhất là trong bối cảnh quy mô trường lớp và chính sách hỗ trợ sách giáo khoa có sự thay đổi.
Bộ GD&ĐT xác định trách nhiệm để xảy ra tình trạng thiếu SGK cục bộ thuộc về Bộ, Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam và các địa phương.
Trên cơ sở đó, Bộ cho biết sẽ chấn chỉnh công tác dự báo, kết nối dữ liệu, kiểm tra và điều phối nguồn sách, hướng tới hạn chế tối đa nguy cơ thiếu sách trong các năm học tiếp theo.
Xem SGK là mặt hàng thiết yếu, cần có cơ chế dự phòng
Về lâu dài, Bộ GD&ĐT sẽ rà soát cơ chế quản lý SGK theo hướng xác định đây là sản phẩm, dịch vụ công và mặt hàng thiết yếu đặc thù.
Cùng với đó là xây dựng cơ chế dự phòng và điều phối linh hoạt nhằm bảo đảm nguồn cung SGK ổn định ngay từ đầu năm học, tránh tình trạng học sinh phải chờ sách sau khi năm học đã bắt đầu.
Việc chủ động dữ liệu về nhu cầu, năng lực sản xuất và mạng lưới phân phối được xem là một trong những yếu tố quan trọng để việc cung ứng sách đáp ứng sát hơn thực tế tại từng địa phương.
Sẽ rà soát, điều chỉnh nội dung sách giáo khoa
Bên cạnh vấn đề cung ứng, Bộ GD&ĐT cũng đang quan tâm đến những nội dung SGK được dư luận phản ánh.
Theo Bộ, kế hoạch rà soát, điều chỉnh Chương trình giáo dục phổ thông và SGK đang được dự thảo theo hướng giảm tính hàn lâm, tăng thực hành và trải nghiệm cho học sinh.
Những nội dung, ngữ liệu được phản ánh là chưa phù hợp sẽ được rà soát trên cơ sở khoa học, chuyên môn và các quy định của pháp luật.
Bộ GD&ĐT cho biết việc điều chỉnh sẽ được thực hiện theo hướng tổng thể, có lộ trình, nhằm nâng cao chất lượng SGK nhưng đồng thời tránh gây xáo trộn không cần thiết đối với hoạt động dạy và học.
Từ câu chuyện thiếu sách giáo khoa đầu năm học 2026-2027, yêu cầu đặt ra không chỉ là nhanh chóng bổ sung số sách còn thiếu mà còn phải khắc phục những điểm chưa phù hợp trong dự báo, sản xuất, phân phối và điều phối nguồn sách. Đây là cơ sở để việc cung ứng SGK những năm tới chủ động hơn, bảo đảm học sinh có đầy đủ điều kiện học tập ngay từ đầu năm học.